Tobias Rehberger, Free Trade Areas (2001)
Tobias Rehberger plaatste twee vrolijk gekleurde bankjes in het Nuldernauw. Er is weinig van te zien: alleen de bovenkant van de rugleuningen steekt boven het wateroppervlak uit. Op een ontwerptekening van Rehberger staan de bankjes zelfs helemaal onder water en steekt alleen het hoofd van de figuur die erop zit erboven uit.
Het is duidelijk dat het hier niet in de eerste plaats gaat om een sculptuur om naar te kijken: voor een argeloze voorbijganger zouden het net zo goed twee langgerekte boeien kunnen zijn.
In zijn oorspronkelijke voorstel met de titel Freikörperkultur Moorbad wilde Rehberger in de bossen bij paviljoen De Verbeelding een modderbassin aanleggen. De bezoeker zou zich hier in een besloten bad onder kunnen dompelen in de modder en zou daarna een stuk moeten lopen naar een overdekt douchegedeelte om zich weer schoon te spoelen. In het modderbad zou de bader in harmonie met zichzelf en de natuur kunnen komen. Door de bacteriologische problemen die het hoogstwaarschijnlijk met zich mee zou brengen werd het niet uitgevoerd.
Place-to-be
In veel van zijn kunstwerken speelt Tobias Rehberger met design en met de spanning tussen functionele en esthetische aspecten. Zo had hij het plan om voor de tentoonstelling Skulptur Projekte Münster (1997) een bar in te richten in een betonnen sculptuur van de kunstenaar Donald Judd (1928-1994). Toen dat niet mogelijk bleek, veranderde hij het dakterras van een universiteitsgebouw dat niet meer werd gebruikt in het kunstwerk Günther’s / wiederbeleuchtet (1997). Het werd bekleed met rood kunstgras en er kwamen rode tafels en banken en een bar te staan. Wat eerst een vergeten plek was, werd nu the-place-to-be met uitzicht over de stad en live muziek en dj’s.
Discussie over kunst
Over zijn bedoelingen zei Rehberger in een interview in 2001 het volgende: Als je op een stalen plaat van Richard Serra gaat zitten krijg je een koude kont. Kun je zulke dingen inderdaad mee laten wegen als het kunst betreft, en zo ja, wat voor gevolgen heeft dat voor de status quo en het totaalbegrip van kunst zelf? Zulke vragen wil ik in de discussie over kunst inbrengen. Wat is het verschil tussen de situatie waarin ik een Serra met een koude kont bekijk of er alleen maar voorsta en uitsluitend een esthetische ervaring opdoe? Het gaat mij daarbij niet om het uiteindelijke antwoord, maar uitsluitend om een wisseling van perspectief.[…] Je kunt […] de klassieke weg bewandelen en het werk als een object bekijken waar je omheen kunt lopen. Maar je kunt je ook afvragen in hoeverre je waarneming verandert als je erop gaat zitten en van daaruit naar iets anders kijkt. Wat gebeurt er dan met je idee van kunst, hoe functioneert het werk dan? […] Ik ben niet geinteresseerd in de gedachte dat je op een kunstwerk moet kunnen zitten. Ik wil alleen de invalshoek veranderen.
In Zeewolde lijken de bankjes in het water de willekeurigheid te laten zien van waar het water ophoudt en waar het land begint. Dat het houten bankje op de oever wèl op het droge staat, komt alleen maar omdat de lijn ooit zo getrokken is. Het had ook anders kunnen zijn.
Annick Kleizen
Tobias Rehberger, Free trade areas
Tobias Rehberger, 1966, Esslingen, Duitsland
Free trade areas. No. (2001)
Roestvrij staal, 3 m
Locatie Zeewolde, Nuldernauw, Wolderwijd
Collectie De Verbeelding
KUNSTmatige NATUURLIJKE NETWERKEN (2000-2001)
Met dank aan SKOR
Bijdragen
CiskaReacties
